وازکتومی چیست و آیا قابل‌برگشت است؟

۰۱ وازکتومی برای چه کسانی مناسب است؟

• ۰۱مردی که تصمیم قطعی گرفته دیگر فرزندی نمی‌خواهد و همسرش هم از این تصمیم آگاه و راضی است، بهترین گزینه برای وازکتومی است.
• ۰۲زوج‌هایی که تعداد فرزند دلخواهشان کامل شده و روش‌های دیگر پیشگیری برایشان دردسر یا عارضه دارد، معمولاً به‌سراغ همین روش می‌آیند.
• ۰۳اگر بارداری بعدی به‌خاطر بیماری خودتان یا همسرتان خطر جدی برای سلامت مادر دارد، وازکتومی گزینه‌ای مطمئن‌تر از قرص و کاندوم است.
• ۰۴اگر جوان هستید، هنوز رابطه‌ی ثابتی ندارید یا این تصمیم را زیر فشار روزهای سخت زندگی مثل طلاق یا مشکل مالی گرفته‌اید، بهتر است چند هفته صبر کنید و بعد دوباره تصمیم بگیرید.
• ۰۵کسی که فکر می‌کند شاید نظرش در آینده عوض شود، باید بداند وازکتومی را باید دائمی فرض کند، نه اقدامی که هر وقت خواستید به‌راحتی برمی‌گردد.
• ۰۶سن پایین به‌تنهایی مانع انجام وازکتومی نیست، اما هرچه بیمار جوان‌تر و بدون فرزند باشد، پزشک با احتیاط بیشتری درباره‌ی ثبات تصمیمش صحبت می‌کند.

۰۲ وازکتومی بدون بیستوری با روش سنتی چه فرقی دارد؟

• ۰۱لوله‌ی منی مسیری است که اسپرم ساخته‌شده در بیضه را به‌سمت مجرا می‌برد؛ در وازکتومی همین لوله از دو طرف بسته یا بخشی از آن برداشته می‌شود و اسپرم دیگر به منی خروجی راه پیدا نمی‌کند.
• ۰۲مایع منی همچنان از غدد اطراف پروستات ترشح می‌شود و انزال طبیعی باقی می‌ماند؛ فقط همان مقدار بسیار کم اسپرم حذف می‌شود که با چشم اصلاً دیده نمی‌شود.
• ۰۳در روش بدون بیستوری، پزشک به‌جای برش، فقط یک سوراخ کوچک روی پوست کیسه‌ی بیضه باز می‌کند و لوله را از همان راه بیرون می‌کشد؛ خون‌ریزی و درد بعدی کمتر از روش سنتی است.
• ۰۴در روش سنتی، یک یا دو برش کوچک روی کیسه‌ی بیضه زده می‌شود؛ نتیجه‌ی نهایی از نظر جلوگیری از بارداری با روش بدون بیستوری یکسان است، فقط راه دسترسی فرق دارد.
• ۰۵بستن دو سر لوله معمولاً با بخیه یا داغ‌کردن سر لوله انجام می‌شود و گاهی پزشک یک لایه‌ی بافتی هم بین دو سر قرار می‌دهد تا دوباره به‌خودی‌خود به هم وصل نشوند.

۰۳ وازکتومی چطور انجام می‌شود و چقدر طول می‌کشد؟

• ۰۱عمل زیر بی‌حسی موضعی در مطب یا اتاق عمل سرپایی انجام می‌شود؛ نیازی به بیهوشی عمومی یا بستری‌شدن نیست.
• ۰۲پزشک کیسه‌ی بیضه را ضدعفونی و بی‌حس می‌کند، سپس از راه یک برش کوچک یا سوراخ بدون بیستوری به لوله‌ی منی می‌رسد.
• ۰۳هر دو لوله، راست و چپ، به‌ترتیب بسته یا بریده می‌شوند؛ کل عمل معمولاً بین ده تا سی دقیقه طول می‌کشد.
• ۰۴در حین کار ممکن است کمی احساس کشش یا فشار در شکم و کشاله‌ران داشته باشید، اما درد واقعی نباید حس کنید؛ اگر دردی حس کردید، همان لحظه به پزشک بگویید تا بی‌حسی را تکرار کند.
• ۰۵بلافاصله بعد از عمل با پانسمان و یک شورت طبی محکم به خانه می‌روید؛ چون رانندگی همان روز توصیه نمی‌شود، بهتر است کسی شما را برساند.
• ۰۶وازکتومی بلافاصله عقیم‌کننده نیست؛ اسپرم باقی‌مانده در مسیرهای بالاتر لوله تا چند هفته یا چند ده بار انزال زنده می‌ماند، پس تا تأیید آزمایش باید از روش دیگری هم برای پیشگیری استفاده کنید.

۰۴ بعد از وازکتومی چه مراقبتی لازم است؟

• ۰۱در ۴۸ ساعت اول کیسه‌ی یخ روی محل بگذارید و بیشتر وقت دراز بکشید؛ همین کار ساده تورم و کبودی را به‌شکل محسوسی کم می‌کند.
• ۰۲یکی دو هفته از ورزش سنگین، بلندکردن وزنه و رابطه‌ی جنسی خودداری کنید؛ فعالیت سبک روزمره از همان روزهای اول مشکلی ندارد.
• ۰۳یک شورت طبی محکم، نه شل، در چند روز اول به کاهش درد و تورم کمک زیادی می‌کند.
• ۰۴برای درد خفیف، مسکن ساده و طبق نظر پزشک مصرف کنید؛ تب، تورم روبه‌افزایش یا ترشح چرکی از محل برش را جدی بگیرید و به پزشک اطلاع دهید.
• ۰۵حدود ۸ تا ۱۶ هفته بعد، یا بعد از حدود ۲۰ بار انزال، آزمایش منی بدهید تا مطمئن شوید دیگر اسپرمی در آن نیست؛ همین آزمایش تنها راه قطعی اطمینان از موفقیت عمل است.
• ۰۶تا جواب همین آزمایش را نگرفته‌اید، حتماً از کاندوم یا روش دیگری برای پیشگیری استفاده کنید؛ بخش زیادی از بارداری‌های ناخواسته بعد از وازکتومی از همین بی‌احتیاطی اولیه شروع می‌شود.

۰۶ پرسش‌های پرتکرار