جراحی TURBT (برداشتن تومور مثانه از راه مجرا)

۰۱ چه کسانی به عمل TURBT نیاز دارند؟

• ۰۱وقتی در سیستوسکوپی یا سونوگرافی مثانه یک تودهٔ مشکوک دیده شود، همان فرد برای مشخص‌شدن نوع دقیق آن بافت کاندیدای TURBT می‌شود.
• ۰۲کسی که به‌خاطر خون در ادرار بدون درد به پزشک مراجعه کرده و در بررسی اولیه ضایعه‌ای داخل مثانه‌اش پیدا شده، برای تشخیص قطعی به TURBT نیاز دارد.
• ۰۳بیماری که پیش‌تر تومور مثانه داشته و سیستوسکوپی پیگیری‌اش ضایعهٔ تازه یا مشکوک به بازگشت تومور را نشان داده، دوباره کاندیدای TURBT می‌شود.
• ۰۴وقتی نتیجهٔ عمل اول نشان دهد نمونه به‌اندازهٔ کافی عمیق نبوده یا تومور جدی‌تر از حد انتظار بوده، عمل TURBT دوم طی چند هفتهٔ بعد انجام می‌شود.
• ۰۵آزمایش سلول‌های ادرار (سیتولوژی) مثبت همراه با سیستوسکوپی مشکوک، حتی بدون یک تودهٔ کاملاً واضح، هم می‌تواند TURBT را برای بررسی دقیق‌تر لازم کند.

۰۲ قبل از عمل TURBT چه آمادگی‌ای لازم است؟

• ۰۱پیش از عمل، از شما آزمایش و کشت ادرار می‌گیرند تا مطمئن شوند مثانه عفونت فعال ندارد؛ اگر عفونتی در کار باشد، اول همان درمان می‌شود.
• ۰۲آزمایش خون و بررسی انعقاد خون هم از قبل انجام می‌شود؛ اگر داروی رقیق‌کنندهٔ خون مثل وارفارین یا آسپرین مصرف می‌کنید، باید چند روز پیش از عمل، با هماهنگی پزشکتان، آن را تنظیم یا قطع کنید.
• ۰۳سونوگرافی یا سی‌تی دستگاه ادراری پیش از عمل نشان می‌دهد کلیه و حالب هم درگیرند یا تومور فقط محدود به مثانه است.
• ۰۴چون این عمل معمولاً با بی‌حسی نخاعی یا بیهوشی عمومی انجام می‌شود، باید از چند ساعت پیش ناشتا باشید.
• ۰۵اگر تومور روی دیوارهٔ کناری مثانه باشد، پزشک ممکن است از روش بی‌حسی خاصی استفاده کند یا داروی شل‌کنندهٔ عضله تزریق کند تا از یک پرش ناگهانی و ناخواسته در پا حین عمل جلوگیری شود؛ این پرش با تحریک یک عصب نزدیک مثانه رخ می‌دهد و می‌تواند خطر آسیب به دیوارهٔ مثانه را بالا ببرد.
• ۰۶چون معمولاً یک شب در بیمارستان می‌مانید، از قبل یک همراه و وسایل شخصی‌تان را آماده کنید.

۰۳ عمل TURBT چطور انجام می‌شود؟

• ۰۱روز عمل، ابتدا بی‌حسی نخاعی یا بیهوشی عمومی انجام می‌شود، سپس شما را با پاهای بالا و بازشده، مثل حالت معاینهٔ زنان، روی تخت اتاق عمل قرار می‌دهند.
• ۰۲جراح از راه مجرای ادرار وارد مثانه می‌شود و بدون هیچ برشی روی پوست، تومور را با یک دستگاه مخصوص لایه‌به‌لایه و تا عمق دیوارهٔ مثانه برمی‌دارد.
• ۰۳این کار بسته به تعداد و اندازهٔ تومور، بین ۱۵ تا ۴۵ دقیقه طول می‌کشد.
• ۰۴بافت برداشته‌شده به‌طور کامل به آزمایشگاه پاتولوژی فرستاده می‌شود تا نوع سلول، درجهٔ بدخیمی و عمق نفوذ تومور در دیوارهٔ مثانه مشخص شود.
• ۰۵در پایان عمل، اگر پارگی دیوارهٔ مثانه در کار نباشد، پزشک معمولاً یک دوز دارو مستقیم داخل مثانه می‌ریزد تا احتمال کاشته‌شدن دوبارهٔ سلول‌های تومور کم شود.
• ۰۶یک سوند در مثانه کار گذاشته می‌شود که معمولاً چند ساعت تا یک روز بعد در می‌آید؛ در تومورهای بزرگ‌تر گاهی شست‌وشوی مداوم مثانه هم لازم می‌شود.
• ۰۷بستری معمولاً یک شب طول می‌کشد و بیشتر بیماران روز بعد، وقتی ادرارشان تقریباً صاف شد، ترخیص می‌شوند.
• ۰۸نتیجهٔ پاتولوژی مسیر ادامهٔ درمان را روشن می‌کند: تومور سطحی و کم‌خطر معمولاً فقط با پیگیری دوره‌ای کنترل می‌شود، تومور با خطر متوسط تا بالا به یک دورهٔ دارویی داخل مثانه نیاز پیدا می‌کند و گاهی هم باید عمل TURBT یک‌بار دیگر تکرار شود.

۰۴ بعد از عمل TURBT چه مراقبت و پیگیری‌ای لازم است؟

• ۰۱در روزهای اول بعد از عمل آب کافی بنوشید تا ادرار رقیق بماند؛ دیدن کمی خون در ادرار تا چند روز طبیعی است.
• ۰۲تا دو تا سه هفته بعد از عمل از بلند کردن اجسام سنگین، ورزش سنگین و زور زدن هنگام دفع مدفوع خودداری کنید.
• ۰۳اگر برایتان دارو داخل مثانه تجویز شده، جلسات آن را طبق برنامه و بدون تأخیر انجام دهید؛ جا انداختن جلسات، اثر درمان را کم می‌کند.
• ۰۴حتی اگر حالتان کاملاً خوب باشد و هیچ علامتی نداشته باشید، سر قرارهای سیستوسکوپی پیگیری بروید؛ این تنها راه کشف زودهنگام بازگشت تومور است.
• ۰۵برنامهٔ پیگیری بسته به خطر تومورتان فرق می‌کند؛ در تومورهای پرخطرتر معمولاً هر سه ماه یک‌بار در سال اول سیستوسکوپی لازم است و کم‌کم فاصلهٔ ویزیت‌ها بیشتر می‌شود، اما این پیگیری برای سال‌ها ادامه دارد.
• ۰۶ترک کامل سیگار بعد از تشخیص هم احتمال بازگشت تومور را کم می‌کند و هم پاسخ بدن به درمان را بهتر می‌کند.

۰۶ پرسش‌های پرتکرار