سیستوسکوپی چیست و چرا انجام می‌شود؟

۰۱ سیستوسکوپی برای چه مواردی انجام می‌شود؟

• ۰۱خون در ادرار، چه با چشم دیده شود و چه فقط در آزمایش پیدا شود، شایع‌ترین دلیل درخواست سیستوسکوپی است.
• ۰۲بعد از تشخیص یا درمان تومور مثانه، پیگیری دوره‌ای با سیستوسکوپی انجام می‌شود تا هر عود زودتر شناسایی شود.
• ۰۳وقتی عفونت ادراری مکرر باشد و آزمایش و سونوگرافی معمولی علتش را روشن نکند، به‌خصوص در مردان، سیستوسکوپی برای پیدا کردن دلیل انجام می‌شود.
• ۰۴اگر تکرر ادرار، فوریت یا درد لگن مدتی طول بکشد و توضیح روشنی برایش پیدا نشود، سیستوسکوپی به تشخیص کمک می‌کند.
• ۰۵وقتی شک به سنگ مثانه، تنگی مجرا یا جسم خارجی داخل مثانه باشد، سیستوسکوپی برای بررسی مستقیم انجام می‌شود.
• ۰۶برای گذاشتن یا برداشتن استنت حالب، یا برای بررسی پیش از برخی جراحی‌های اورولوژی هم سیستوسکوپی لازم می‌شود.

۰۲ سیستوسکوپی نرم و سخت چه تفاوتی دارند؟

• ۰۱دستگاه نرم لوله‌ای باریک و خم‌شونده دارد و راحت‌تر وارد مجرا می‌شود؛ به همین دلیل بیشتر سیستوسکوپی‌های نرم فقط با ژل بی‌حسی و در مطب انجام می‌شوند.
• ۰۲سیستوسکوپ سخت لوله‌ای صاف دارد و دید و روشنایی بهتری می‌دهد؛ به همین دلیل پزشک می‌تواند همان‌جا نمونه‌برداری کند، سنگ کوچک را بردارد یا تومور را درمان کند.
• ۰۳سیستوسکوپی سخت معمولاً در اتاق عمل و با بی‌حسی نخاعی یا بیهوشی عمومی انجام می‌شود؛ نوع نرم نیاز به بیمارستان و بیهوشی ندارد.
• ۰۴برای بیشتر بررسی‌های تشخیصی ساده، نوع نرم انتخاب اول است؛ نوع سخت وقتی به کار می‌آید که پزشک علاوه بر دیدن، باید کاری هم روی مثانه انجام دهد.
• ۰۵پزشک نوع دستگاه را بر اساس هدف معاینه، جنسیت و شرایط جسمی بیمار انتخاب می‌کند؛ این تصمیم دلخواهی نیست.

۰۳ سیستوسکوپی چطور انجام می‌شود و بی‌حسی آن چیست؟

• ۰۱در سیستوسکوپی نرم، پزشک اول ژل بی‌حسی داخل مجرا می‌مالد، چند دقیقه صبر می‌کند و بعد دستگاه را به‌آرامی وارد می‌کند؛ بیمار بیدار است و فقط کمی فشار حس می‌کند، نه درد.
• ۰۲در سیستوسکوپی سخت، بسته به هدف کار، از بی‌حسی نخاعی یا بیهوشی عمومی استفاده می‌شود و بیمار در اتاق عمل روی تخت مخصوص قرار می‌گیرد.
• ۰۳در حین کار، مایع استریل به‌آرامی وارد مثانه می‌شود تا دیواره‌اش باز و قابل‌بررسی شود؛ همین باعث احساس پری مثانه و نیاز به دفع ادرار می‌شود.
• ۰۴اگر لازم باشد، همان لحظه از بافت مشکوک نمونه‌برداری می‌شود یا سنگ کوچک برداشته می‌شود و کار کمی طولانی‌تر می‌شود.
• ۰۵سیستوسکوپی تشخیصی ساده معمولاً پنج تا پانزده دقیقه طول می‌کشد و بیمار همان روز به خانه می‌رود.
• ۰۶اگر بیهوشی عمومی یا کار درمانی همراه بوده، ممکن است چند ساعت سوند ادراری بماند.

۰۴ بعد از سیستوسکوپی چه مراقبتی لازم است؟

• ۰۱در چند ساعت اول بعد از کار آب فراوان بنوشید تا سوزش ادرار زودتر برطرف شود.
• ۰۲یکی دو روز از فعالیت سنگین، ورزش شدید و رابطه‌ی جنسی خودداری کنید تا احتمال خون‌ریزی کمتر شود.
• ۰۳برای سوزش خفیف می‌توانید از کیسه‌ی آب گرم روی شکم پایین استفاده کنید؛ هر دارویی را با هماهنگی پزشک مصرف کنید.
• ۰۴رنگ ادرار را در روزهای اول زیر نظر داشته باشید؛ رگه‌ی کم‌رنگ خون طبیعی است، اما خون پررنگ یا ادامه‌دار طبیعی نیست و باید به پزشک اطلاع دهید.
• ۰۵اگر سیستوسکوپی برای پیگیری تومور مثانه بوده، نوبت‌های بعدی را طبق برنامه‌ی پزشک از دست ندهید.
• ۰۶اگر سابقه‌ی عفونت ادراری مکرر دارید، درباره‌ی نیاز به دارو پیش از کارهای بعدی با پزشک مشورت کنید.

۰۶ پرسش‌های پرتکرار